Niet elke hernia hoeft geopereerd te worden. Soms is conservatieve behandeling (rust, pijnstilling, fysiotherapie) voldoende. Maar wanneer is een operatie onvermijdelijk?

Niet elke hernia hoeft geopereerd te worden. Dit kan voorkomen als de hernia mild is bijvoorbeeld. En soms is er door andere redenen geen mogelijkheid tot chirurgisch ingrijpen. Behandeling zonder chirurgisch ingrijpen noemen we conservatieve behandeling.

Niet elke hernia hoeft geopereerd te worden. Dit kan voorkomen als de hernia mild is bijvoorbeeld. En soms is er door andere redenen geen mogelijkheid tot chirurgisch ingrijpen. Behandeling zonder chirurgisch ingrijpen noemen we conservatieve behandeling.

Bij stadium 3 kan conservatief behandelen soms nog werken, maar dit hangt sterk af van:

Bij stadium 4 en 5 is conservatief behandelen vrijwel nooit voldoende, omdat er dan sprake is van ernstige tot volledige uitval. Hier is operatief ingrijpen meestal noodzakelijk om verdere zenuwschade te voorkomen. Maar het komt dus voor dat eigenaren genoodzaakt zijn om conservatief te behandelen en ook dan is fysiotherapie heel zinvol. Er zijn honden die heel goed functioneren met een rolstoel en het aanmeten hiervan behoort tot de taken van een fysiotherapeut. Maar ook het voorkomen van doorligplekken, het begeleiden van optillen, lopen en het omgaan met hulpmateriaal wordt besproken. Verder worden oefeningen en aquatraining gedaan om de zenuwen te stimuleren en soms zien we na langere tijd toch resultaat in het verbeteren van de sta- en loopfunctie. En sommige honden ontwikkelen een looppatroon dat we ‘spinaal lopen’ noemen. Ze lopen dan middels zenuwen die vanuit het ruggenmerg naar de pootjes gaan, zonder dat het ruggenmerg goed functioneert. Maar dit ontstaat niet altijd en heeft dus een onzekere prognose.
​

Het doel is het verminderen van druk op het ruggenmerg en het ondersteunen van het herstel van zenuwen en spieren.

Conservatieve behandeling kan bestaan uit:

Geen traplopen, springen, spelen of rennen. Vaak 4–6 weken strikt gecontroleerd bewegen. Zeker bij een hernia die niet geopereerd is, is dit belangrijk.

Op voorschrift van de dierenarts. Dit haalt de scherpe pijn weg en geeft het lichaam de ruimte om te herstellen.​

Een essentieel onderdeel bij FHCD om:​

Veilig spieropbouw stimuleren zonder schokbelasting. Dit is vooral waardevol voor achterhandzwakte en coördinatieproblemen.

Eigenaren krijgen bij FHCD duidelijke instructies over wat hun dier thuis wel en niet mag, zodat het herstel niet vertraagt of terugvalt. En er komt verder ook zoveel bij kijken, zeker als je hond (tijdelijk) verlamd is, dat we helpen bij elk facet van dit traject.

Bij elke vorm van pijn en verlammingsverschijnselen is het belangrijk om een dierenarts in te schakelen. Pijn kan van een hernia komen, maar ook van buikpijn bijvoorbeeld. En verlammingsverschijnselen kunnen van een hernia komen, maar ook van allerlei andere aandoeningen.

Daarom is een duidelijke diagnose door een dierenarts of specialist noodzakelijk.

In sommige gevallen is aanvullend beeldvormend onderzoek (zoals röntgen, CT of MRI) verstandig om de exacte diagnose, locatie en ernst vast te stellen. En het is aangetoond dat snel handelen door chirurgisch ingrijpen bij een hernia graad 4 en 5, veel verschil maakt in de prognose.​

Fysiotherapie richt zich op verschillende pijlers die samen zorgen voor herstel:

Door zachte mobilisaties, massage, lasertherapie en ontspanningstechnieken voelt het dier minder pijn. Minder pijn betekent minder spanning, een lagere stressrespons en sneller herstel van zenuwsignalen.​

Als de rug pijn doet of spieren verkrampen, wordt de wervelkolom stijver. Met gerichte mobilisaties helpen we de wervels weer vrijer te bewegen, zonder de hernia te belasten. Wij zullen dan ook nooit in het gebied van hernia mobiliseren in een (sub)acute fase. Maar de rest van de wervelkolom kan lijden onder de klachten van het aangedane gebied en daarom behandelen we deze delen wel.

Bij een hernia schakelen bepaalde spieren 'uit’ of functioneren minder goed door zenuwdruk. Andere spieren gaan overcompenseren.

Wij helpen het lichaam om:​

En daarnaast is het prikkelen van het sensomotorische systeem heel erg belangrijk. Zenuwen kunnen herstellen (bij niet te ernstig letsel) of zich remodelleren/regeneren door veel prikkels te geven. We leren cliënten hoe ze dit kunnen toepassen bij hun dier.

Nadat zenuwen onder druk hebben gestaan, kan een dier zich instabiel of wankel voelen.

Met specifieke oefeningen trainen we opnieuw:

Dit is essentieel om weer veilig te kunnen lopen, rennen en springen.

Veel honden en katten verliezen snel spiermassa door pijn of rust. Met gerichte krachttraining — op de juiste manier en in de juiste volgorde — bouwen we de spierketens rondom de wervelkolom en achterhand weer op.

Bij FHCD combineren we verschillende technieken om het herstel zo effectief mogelijk te ondersteunen. Afhankelijk van het dier, het stadium van de hernia en de prognose zetten we in op:

Massage
​Ontspant verkrampte spieren, verbetert doorbloeding en vermindert pijnprikkels.

Mobilisaties
​Zachte bewegingen van de wervels en gewrichten om de rug soepeler te maken zonder enige druk op de hernia zelf.

Oefentherapie
​Van kleine activatie-oefeningen tot volledige kracht- en coördinatietraining. Altijd op maat en afgestemd op de belastbaarheid van het moment.

Chiropractie
​Helpt blokkades in wervelkolom en gewrichten te corrigeren, waardoor de zenuwbanen beter kunnen functioneren. Uiteraard niet in het hernia-gebied.

Dry needling
​Zeer effectief om diepe spierknopen en harde, pijnlijke spierstrengen rondom de rug te ontspannen.

Medical taping
​Ondersteunt de rug, verbetert doorbloeding en kan helpen bij het ontlasten van specifieke structuren.

Lasertherapie
Vermindert ontsteking, versnelt weefselherstel en geeft directe pijnverlichting. Bij hernia’s wordt lasertherapie vaak gebruikt rondom de aangedane wervels en overbelaste spieren.

Advies
​Zodat je thuis weet wat je precies mag en kan doen om de revalidatie goed te laten verlopen

Elke hernia is anders:

Daarom krijgt elk dier bij FHCD een eigen behandelplan, gebaseerd op ons orthopedisch en fysiotherapeutisch onderzoek tijdens de intake.

We kijken continu hoe het dier reageert en passen de behandeling daarop aan.

Het doel is altijd:

Veilig herstel, zonder terugval, met een zo sterk en mobiel mogelijke rug.

​

Hydrotherapie – vooral de aquatrainer (loopband in water) – is een van de meest waardevolle onderdelen van revalidatie voor honden én katten met een hernia. De unieke combinatie van waterdruk, drijfvermogen en gecontroleerde beweging maakt het mogelijk om spieren op te bouwen, zenuwen te activeren en coördinatie te herstellen, zonder dat de rug te zwaar belast wordt. Ook worden de sensibele zenuwen in het water heel flink geprikkeld.

Een hernia zorgt er bijna altijd voor dat dieren:

Hydrotherapie pakt precies deze onderdelen tegelijkertijd aan.

4. Water vertraagt bewegingen, waardoor coördinatie terugkeert

Dieren die door een hernia wankel lopen, slepen met een poot of moeite hebben met richtingscontrole, profiteren enorm van het water. Het water remt elke beweging een beetje af, waardoor het dier rustiger, bewuster en symmetrischer beweegt. Ook zorgt de opwaartse druk van het water dat pootjes beter worden opgetild. 
Verder worden de sensibele zenuwen (die druk registreren, maar ook die beweging van haartjes registeren) flink geprikkeld.

5. De aquatrainer biedt volledig controleerbare omstandigheden

Wij kunnen precies instellen:
• waterhoogte
• snelheid
• tijdsduur
• eventuele helling

Daardoor wordt elke sessie volledig afgestemd op het stadium van herstel.

1.​ Versterken van de achterhand

Veel honden (en sommige katten) verliezen snel spiermassa in de poten door zenuwuitval of pijn. Met aquatraining bouw je deze spieren gericht én veilig op.

2. Herstel van coördinatie

Hernia’s verstoren vaak de zenuwsignalen naar de achterpoten.In het water kunnen dieren stap voor stap hun bewegingspatroon weer terugvinden.

​3. Verbeteren van mobiliteit

Het warme water helpt de wervelkolom soepeler te bewegen, wat belangrijk is om verstijving te voorkomen. En ook de pootjes worden gestimuleerd meer te bewegen door de opwaartse druk.

4. Veilig trainen zonder impact

Op het droge kunnen verkeerde bewegingen pijn veroorzaken of de zenuwen opnieuw irriteren. In het water is dit risico minimaal.

5. Opbouwen van conditie

​Dieren die weken rust nodig hadden, verliezen snel kracht en uithoudingsvermogen. Hydrotherapie maakt het mogelijk om weer conditie op te bouwen zonder de rug te belasten.

Hydrotherapie is waardevol voor:

Soms zien we dat hydrotherapie het verschil maakt tussen een dier dat blijft wankelen en een dier dat weer krachtig en stabiel kan lopen.

1. Raak niet in paniek, maar handel snel

Observeer je uitval, wankelen of verlamming? Neem onmiddellijk contact op met een dierenarts.

2. Laat je dier zo min mogelijk bewegen

Niet laten springen, traplopen of spelen.

3. Til zorgvuldig op

Ondersteun zowel voor- als achterhand.

4. Vraag een intake aan bij FHCD als je dier geopereerd is aan een hernia of als er door de dierenarts geadviseerd is te starten na vaststelling van hernia die vooralsnog conservatief behandeld gaat worden.

Wij voeren een uitgebreid orthopedisch en fysiotherapeutisch onderzoek uit om een duidelijk beeld te krijgen van:

• welke zenuwen aangedaan zijn en de status van de verlamming
• wat de prognose is
• wat er nodig is voor een optimale behandeling

Vanuit die intake stellen we een persoonlijk behandelplan op.

Bij stadium 4–5 is snel schakelen essentieel om herstelkansen te vergroten.

Onderzoek bij T-L HNP (hernia in lage rug): 92% van de hond die vooraf wel diepe pijn sensatie had, herstelde de locomotie. Bij honden zonder diepe pijnsensatie pre-ok, herstelde de locomotie in 69% van de gevallen

Het is bij neurologische klachten altijd moeilijk om een 100% betrouwbare prognose te stellen. We weten zeker dat snel ingrijpen bij volledige verlamming en diepe pijnsignalen een gunstige invloed hebben op de prognose en dat als er snel verbetering optreedt, dit ook een goed teken is. Maar we zien soms ook honden die na maanden niet te kunnen lopen, toch ineens steeds meer verbetering laten zien. Maar dan is het natuurlijk heel belangrijk dat er in de tussentijd veel aandacht wordt besteed aan de kwaliteit van leven van de hond.